Ribarstvo je poljoprivredna delatnost koja se bavi ulovom (ribolov), gajenjem i preradom ribe. Poljoprivredna delatnost je, jer se obavlja na otvorenom prostoru, izložena ćudima vremena i proizvodi ljudsku hranu (riblje meso). U ukupnoj poljoprivrednoj delatnosti čini mali udeo. Postoji nada da će društvo više pažnje posvetiti ovoj delatnosti u budućnosti.

Po mestu, prostoru, kvalitetu i količini voda, ribarstvo se deli na:

• Morsko (slana voda)
• Slatkovodno (slatka voda)

Morsko ribarstvo se odvija na morima, u zalivima, moreuzima i okeanima (prekomorski ribolov), na osnovu ulova i gajenja lososa, tilapija, brancina, školjki i drugih vrsta.
Slatkovodno ribarstvo čini ulov, gajenje i prerada riba kopnemh potoka, reka, jezera, akumulacija i ribnjaka. Deli se na hladnovodno ili pastrmsko ribarstvo, jer ribe žive u bistroj, hladnoj, brzoj vodi (brdska-planinska područja).

Toplovodno ili šaransko ribarstvo voda laganog toka (tiha voda), velike vodene mase relativno tople temperature i često mutnih poplavnih tokova. Predstavnik je šaran (Cyprinus carpio L.). Najrašireniji i najbolji je za gajenje u otvorenim nizijskim vodama. Najviše se gaji u zatvorenim vodenim površinama, ribnjacima, akumulacijama, jezerima i otuda naziv domaća životinja toplovodnih riba.
Gajenje šarana računa se dve hiljade godina pre nove ere u Kini i u Evropi 1500 godina p.n.e. sa počecima od donjeg dela Dunava. O tome piše T. S. Casidor da je vladar Teodor Veliki naredio dopremu šarana iz Dunava do Ravene. Car Karlo Veliki u propisu „capitulare de Vilis“ 1312. godine navodi: „Svaki činovnik na našim dobrima mora držati ribnjake, tamo gde već postoje, mora ih umnožiti, tamo gde je to moguće, a gde ih ranije nije bilo, ako je to moguće, treba nove osnivati.“

„Manastirsko ribarstvo“ – značajno napomenuti je da su ribnjaci imali svoja mrestilišta, mladičnjake i zimovnike, da su poznavali bolesti i protiv njih preduzimali mere i da su se čvrsto pridržavali programa ishrane riba.

Na osnovu iskustva i proučavanja stručnjaci su ostavili poučnu literaturu. Poznat je Jan Dubrava (1489-1553) koji je 1530. godine napisao knjigu ,,O ribnjacima i ribama koje se u njima uzgajaju“.
Posle 1800. godine raspadaju se posedi feudalaca i manastira, pa i ribnjaci propadaju, napušteni su i zarasli. Metode uzgajanja više nisu obezbeđivale veću proizvodnju i rentabilnost. U drugoj polovini XIX veka nauka je ogledima bolje spoznala životne uslove, građu tela, razmnožavanje i bolesti što je uticalo da ribarstvo napreduje i opravdava ekonomičnost svoje delatnosti. Ističe se Jan Dubisch (1813-1888), upravnik ribnjaka u Šleskoj, pronalaskom sistema uzgajanja mlađa u ribnjacima. Dubišev sistem se sastoji od malih, plitkih ribnjaka sa unutrašnjim kanalima. Mrest se prvi put odvija pod kontrolom čoveka i dobija se više mlađa za dalje gajenje do konzumne ribe. Josef Šusta (1835-1914) na osnovu iskustva, kao upravnik ribnjaka u Trebonu, 1888. godine napisao je više tekstova i značajnu knjigu „Ishrana šarana i sporednih riba u ribnjaku“. Time je uticao na unapređenje tehnologije gajenja i unapređenja šaranskog ribarstva, pa je nazvan ocem modemog ribarstva. Oto Herman (1835-1914) poznat je kao začetnik savremenog ribarstva Mađarske. Godine 1887. objavio je „Knjiga mađarskog ribarstva“ i „Kratak sadržaj ribarstva“. Josif Pančić (1814-1888) 1860. godine objavio je prvu knjigu na srpskom jeziku „Ribe u Srbiji“. Osim za ribarstvo slatkih voda u Srbiji poznat je i kao dobar poznavalac flore i faune u Srbiji, Balkanu i šire i prvi je predsednik Srpske akademije nauka. Temom ribarstva bavio se i Siniša Stanković (1892-1947) u doktorskoj disertaciji obradio je ishranu riblje mlađi porodice šarana. Napisao je knjige „Ohridsko jezero i njegov život“, „Okvir života“ i „Čovek i živi svet vodenih sredina“, tom knjigom je uveo ekologiju kao nauku o odnosima organizama i okoline. Mihajlo Ristić (1909- 1976) se profesionalno bavio ribolovom kao izvorom prihoda. Marljivošću i iskustvom bio je na važnim funkcijama u vezi sa ribarstvom i napisao je knjige: „Uputstvo za praktično ribarstvo“ i „Ribe i ribolov u slatkim vodama“. On je sa Branislavom Jovanović – Kršljanin u Čurugu pedesetih godina prošlog veka uspešno izvršio veštački mrest šarana u nas. Nikola Đusalov zaslužan je za inicijativu uvoza mlađa amura 1961. i od njega su 1968. godine dobijene matice za uspešan veštački mrest na ribnjaku u Krnjači. Taj uspeh omogućio je primenu biljojedih riba u proizvodnji za oko 20% ukupne proizvodnje šaranskih riba u nas.

Šaran je poreklom iz Kine, Japana i srednje Azije. Rasprostranjen je po Evropi, najviše u slivu Crnog mora i Kaspijskog jezera. U Severnoj Americi ga smatraju korovskom ribom. Živi u stajaćim, sporo-tekućim vodama, jezerima i akumulacijama. Mresti se od druge polovine aprila do jula meseca.

SADRŽAJ

Ribarstvo
Vrste ribe koje se gaje u šaranskim ribnjacima
Voda kao prostorna sredina riba
Zagađene vode
Ispitivanje uzoraka vode
Više vodeno bilje
Šaransko ribarstvo
Mrest šaranskih riba
Razmnožavanje šarana
Mrest biljojedih riba
Gajenje konzumnog šarana
Mali šaranski ribnjaci
Sredstva za rad
Biznis plan
Intenzivni načini gajenja riba
Prevoz riba
Zaštita zdravlja riba
Bolesti riba
Meso riba u ishrani Ijudi
Industrijska prerada ribe
Neprijatelji i štetočine riba
Značajne poruke
Literatura

Napravi novu temu u “Literatura”

Napišite komentar



<a href="" title="" rel="" target=""> <blockquote cite=""> <code> <pre> <em> <strong> <del datetime=""> <ul> <ol start=""> <li> <img src="" border="" alt="" height="" width="">